Bitsocial आणि Reticulum
Reticulum हा क्रिप्टोग्राफीवर आधारित नेटवर्किंग स्टॅक आहे, ज्याच्या साहाय्याने उपलब्ध असेल त्या कोणत्याही वाहक माध्यमावर नेटवर्क उभारता येते: LoRa रेडिओ, पॅकेट रेडिओ, सिरीयल लिंक, Wi-Fi, Ethernet, TCP, UDP किंवा I2P. Bitsocial सोबत त्याचा उल्लेख होतो, कारण दोघेही मधली कंपनी काढून टाकतात. मात्र ते हे काम वेगवेगळ्या लेयरवर करतात, त्यामुळे ते एकमेकांचे स्पर्धक नसून पूरक आहेत.
वेगवेगळे लेयर
Reticulum नेटवर्क लेयरची जागा घेतो. तो ॲप्लिकेशन्सना IP पत्ते, DNS, सर्टिफिकेट ऑथॉरिटी किंवा खाती यांच्याशिवाय एन्क्रिप्टेड, राउट करता येणारे एंडपॉइंट देतो, आणि 500-बाइट MTU सह 5 बिट प्रति सेकंद इतक्या संथ लिंकवरही काम करत राहील अशी त्याची रचना आहे. तो पोस्ट, समुदाय किंवा मॉडरेशन परिभाषित करत नाही; त्याच्यावर बांधलेली ॲप्लिकेशन्स त्या गोष्टी जोडतात.
Bitsocial हा सोशल प्रोटोकॉल आहे. तो सामान्य इंटरनेट जोडण्यांवर, अगदी ब्राउझर टॅबमधूनही, IPFS/libp2p स्टॅकवर चालतो, आणि समुदाय, प्रकाशने आणि प्रत्येक समुदायाची स्वतःची अँटी-स्पॅम चॅलेंजेस परिभाषित करतो. पीअर-टू-पीअर प्रोटोकॉल आणि ब्राउझर पीअर-टू-पीअर पाहा.
Bitsocial च्या स्टॅकमध्ये Reticulum साधारणपणे libp2p च्या जागी बसेल, Bitsocial प्रोटोकॉलच्या जागी नाही.
Reticulum कसा काम करतो
- ओळखी. Reticulum ओळख म्हणजे 512-बिटचा कीसेट: एन्क्रिप्शनसाठी एक X25519 की आणि स्वाक्षऱ्यांसाठी एक Ed25519 की.
- डेस्टिनेशन्स. ॲप्लिकेशन्स डेस्टिनेशन्स तयार करतात, ज्यांचा पत्ता 16 बाइटपर्यंत छाटलेल्या SHA-256 हॅशने ठरतो. पॅकेट्समध्ये स्रोत पत्ता नसतो.
- घोषणा (announces). एखादे डेस्टिनेशन घोषणा पाठवल्यावर पोहोचण्याजोगे होते. ट्रान्सपोर्ट नोड्स ती पुढे पाठवतात आणि परतीचा पुढचा हॉप लक्षात ठेवतात, त्यामुळे कोणत्याही नोडला संपूर्ण नेटवर्कचा नकाशा लागत नाही.
- एन्क्रिप्शन. ट्रॅफिक डीफॉल्टनुसार एन्क्रिप्ट केले जाते, तात्पुरत्या (ephemeral) की आणि फॉरवर्ड सिक्रसीसह.
- LXMF. LXMF हा मेसेजिंग लेयर स्वाक्षरी केलेले संदेश, थेट वितरण, आणि ऑफलाइन असलेल्या प्राप्तकर्त्यांसाठी प्रोपगेशन नोड्समार्फत स्टोअर-अँड-फॉरवर्ड जोडतो.
अशा प्रकारे बांधलेल्या ॲप्लिकेशन्समध्ये मेसेजिंगसाठी Sideband आणि मेसेजिंग व होस्ट केलेल्या पानांसाठी Nomad Network यांचा समावेश आहे. Reticulum मॅन्युअलमध्ये प्रोग्राम्सची यादी ठेवलेली आहे.
तुलना
| प्रश्न | Reticulum | Bitsocial |
|---|---|---|
| हे काय आहे | नेटवर्किंग स्टॅक | पीअर-टू-पीअर सोशल प्रोटोकॉल आणि ॲप्स |
| कशासाठी बनवले | कोणतेही वाहक माध्यम, अगदी संथ रेडिओ लिंकपर्यंत | इंटरनेट जोडण्या, ब्राउझर टॅबसह |
| ओळख | X25519 आणि Ed25519 कीसेट | वापरकर्ते आणि समुदायांसाठी Ed25519 की-जोड्या |
| पत्ते | ओळख आणि ॲप्लिकेशनच्या नावाचा हॅश | समुदायाच्या सार्वजनिक कीचा हॅश |
| पीअर शोधणे | ट्रान्सपोर्ट नोड्सनी पसरवलेल्या घोषणा | HTTP राउटर प्रदाता पीअर परत करतात |
| सोशल वैशिष्ट्ये | Nomad Network सारखी ॲप्लिकेशन्स ती जोडतात | समुदाय, पोस्ट, उत्तरे आणि मॉडरेशन प्रोटोकॉलमध्येच |
| स्पॅम नियंत्रण | प्रत्येक इंटरफेसवर घोषणांच्या दराची मर्यादा; प्राप्तकर्ता किंवा नोड अनिवार्य करू शकेल असे LXMF प्रूफ-ऑफ-वर्क स्टॅम्प | पोस्ट स्वीकारण्यापूर्वी प्रत्येक समुदायाचे चॅलेंज |
| ऑफलाइन वितरण | LXMF प्रोपगेशन नोड्स संदेश साठवून पुढे पाठवतात | पीअर समुदायाची नवीनतम स्थिती पुरवत राहतात; प्रकाशनासाठी समुदायाचा नोड ऑनलाइन असावा लागतो |
Bitsocial Reticulum वर चालू शकेल का?
सध्या नाही. Bitsocial कडे Reticulum ट्रान्सपोर्ट नाही, आणि त्याचे डेटा मॉडेल इंटरनेटची बँडविड्थ गृहीत धरते: क्लायंट पीअरकडून समुदायाचा मेटाडेटा आणि पोस्टची सामग्री मिळवतो आणि pubsub संदेशांची देवाणघेवाण करतो. 500-बाइट पॅकेट्सभोवती रचलेल्या, आणि बिट्स किंवा किलोबिट्स प्रति सेकंदात मोजल्या जाणाऱ्या थ्रूपुटच्या लिंकवर हे नीट बसत नाही.
वास्तववादी मार्ग याहून मर्यादित आहे: असा क्लायंट, जो बाहेरच्या नेटवर्कपासून तुटलेला असताना स्थानिक मेशवर काम करतो, आणि इंटरनेट ॲक्सेस असलेला पीअर किंवा गेटवे पोहोचण्याजोगा झाल्यावर व्यापक Bitsocial नेटवर्कशी सिंक होतो. तो प्रोटोकॉलमधील बदल नसून एक नवीन क्लायंट आणि ब्रिज असेल, आणि तो सध्याच्या रोडमॅपवर नाही.
बिल्डर्ससाठी
Reticulum चे प्रकाशन Reticulum परवाना या परवान्याखाली झाले आहे: MIT-शैलीच्या अटी आणि त्यासोबत दोन निर्बंध. हे सॉफ्टवेअर लोकांना हानी पोहोचवण्यासाठी रचलेल्या प्रणालींमध्ये, किंवा AI अथवा मशीन-लर्निंग प्रशिक्षण डेटासेट तयार करण्यासाठी वापरता येत नाही. Reticulum कोड Bitsocial ॲपमध्ये समाविष्ट करण्यापूर्वी हा परवाना वाचा.
संदर्भ अंमलबजावणी Python मध्ये लिहिलेली आहे. Reticulum चे देखभालकर्ते इशारा देतात की Reticulum आणि LXMF चे अनेक अनधिकृत पोर्ट मशीनने तयार केलेले आहेत आणि त्यांच्यात असे परवाना-दावे आहेत जे देखभालकर्त्यांच्या मते अवैध आहेत. त्यामुळे संदर्भ अंमलबजावणीला किंवा मॅन्युअलमध्ये सूचीबद्ध केलेल्या प्रोग्राम्सनाच प्राधान्य द्या.